menu Sluit het hoofdmenu

Hobby's en Vrije Tijd

Gezelschapspellen

De informatie op deze pagina is geschreven voor activiteitenbegeleiders in verpleeg- en verzorgingshuizen en dagbestedingen. Met een paar praktische tips wordt het ook voor mensen met een visuele beperking mogelijk om mee te doen met groepsactiviteiten. Heeft u specifieke vragen of opmerkingen? Schroom niet en laat het ons weten via het vragenformulier op deze pagina.

Aanschaf

Spellen die vaak gespeeld worden, kun je in een grote uitvoering aanschaffen. Denk bijvoorbeeld aan grote speelkaarten. Zo kan iedereen meedoen, ook iemand die slechtziend is.

Introductie van de activiteit

Maak je gebruik van voelbare dominostenen of andere aanpassingen? Vertel dit er dan aan het begin kort bij. Iemand die slechtziend is, ziet dit niet van een afstand. Geef aan dat diegene de stenen (of iets anders) mag oppakken om te voelen als hij of zij aan de beurt is. Zo voelt niemand zich bezwaard.

Vertel:

  • wie er aanwezig zijn;
  • welk spel er klaar ligt of kies samen voor een spel;
  • hoe het gespeeld wordt;
  • wat er allemaal klaar ligt, benoem de materialen (bijvoorbeeld: spelbord, pionnen, twee dobbelstenen)
  • hoe het spelbord eruit ziet, is het bijvoorbeeld rond, vierkant, rechthoekig?
  • wat er op het bord te zien is: bijvoorbeeld hoeveel vakjes, welke voorwerpen?

Tijdens het spel

  • Kijk goed wat iemand zelf nog kan en/of vraag het. Bijvoorbeeld: pion verzetten.
  • Zeg hoeveel iemand gegooid heeft met de dobbelsteen, als diegene aangeeft dat niet te kunnen zien.
  • Vertel af en toe hoe het spel verloopt, bijvoorbeeld wie op winst staat en wie op verlies. Als er een blinde deelnemer is, vertel je vaker wat er gebeurt. Bijvoorbeeld wie er aan de beurt is, wat er gegooid wordt en wat de gevolgen daarvan zijn.

‘U hebt nog 1 kaartje nodig. Als u 6 gooit, bent u binnen.’

  • Wanneer iemand niet (goed) ziet en hoort, ga dan dichtbij diegene zitten. Liefst op een hoek en niet midden aan tafel of in de kring in verband met achtergrondgeluiden.
  • Herhaal als het nodig is, wat er gezegd wordt.
  • Vertel af en toe wat er in de ruimte gebeurt.
  • Soms kan het handig zijn hoorhulpmiddelen te (laten) gebruiken, zoals luisterhulp of solo apparatuur.

Aangepast spelmateriaal

Soms vind je grotere uitvoeringen van spellen in de speelgoedwinkel. Je kunt ook terecht bij low vision winkels, de plaatselijke thuiszorgwinkel en informeer ook eens bij de spelotheek.

Je kunt denken aan:

  • speelkaarten met grote symbolen;
  • voelbare dominostenen;
  • scrabble met braille- en zichtbare letters;
  • dambord met voelbare vakken;
  • dobbelsteen met grote cijfers of voelbare puntjes of licht en geluid;
  • geluidenmemory;
  • rummikub met extra grote stenen en kaartsymbolen (zodat mensen die de kleuren niet kunnen onderscheiden, mee kunnen doen).

Dambord met voelbare stenen en vlakken   

Dambord met voelbare stenen en vlakken

Dobbelstenen met grote cijfers of voelbare puntjes
Dobbelstenen met grote cijfers of voelbare puntjes

 Geluiden memory 

Geluiden memory

 Voelbare domino

 Voelbare domino

Scrabble in braille

Scrabble in braille