menu Sluit het hoofdmenu

‘Mensen vinden het steeds belangrijker om iets voor de samenleving (terug) te doen’

geplaatst op Oud London Zeist

Ervaar de wereld van het niet-zien bij Hotel Restaurant Oud London in Zeist. Het restaurant serveert culinaire verrassingen in volledige duisternis terwijl alle andere zintuigen het overnemen. Zeist.hu.nl sprak Roelanda van der Lee (48), coördinator van Bartiméus Beleving over hun belevingsactiviteit 'Dineren in het Donker'.

Bartiméus in Zeist is een expertise-organisatie die mensen met een visuele beperking ondersteunt om het leven te kunnen leven zoals zij dat zelf willen. In samenwerking met Hotel Restaurant Oud London in Zeist organiseerde Bartiméus Beleving twaalf jaar geleden voor het eerst Dineren in het Donker om mensen bewust te maken van de wereld van het niet-zien.’ Bartiméus Beleving stelt zichzelf de volgende vraag: ‘Hoe gaan we mensen die zelf geen visuele beperking hebben kennis laten maken met de wereld van het niet-zien?' Eten is een dagelijkse noodzakelijke en gezellige bezigheid. Bartiméus Beleving heeft gekozen voor een diner met als doel om goedziende mensen bewust te maken van de wereld van het niet-zien. Jaren later is dit concept nog steeds populair.

Maatschappelijke boodschap

Roelanda van der Lee is coördinator van Bartiméus Beleving werkt dagelijks met en voor mensen die een visuele beperking hebben. Roelanda is bij Bartiméus begonnen als applicatiebeheerder. Uiteindelijk is zij via een project haar huidige functie ingerold. Met haar huidige functie als coördinator hoopt zij dit in de toekomst nog lang te mogen doen. Roelanda heeft binnen haar functie direct contact met blinden. Wij spraken met haar over de maatschappelijke boodschap die dit unieke concept met zich meedraagt. ‘Maatschappelijk ondernemen groeit. Mensen vinden het steeds belangrijker om iets voor de samenleving (terug) te doen. Wij krijgen steeds meer groepen binnen die een maatschappelijk verantwoord bedrijfsuitje willen doen', aldus Roelanda van der Lee.

Je zegt dat maatschappelijk ondernemen groeit. Zijn de gasten ook mensen die zelf iemand kennen met een visuele beperking of juist niet? 
'De gasten die wij ontvangen zijn heel verschillend. Er zijn gasten die zelf een familielid of goede vriend hebben met een visuele beperking, maar wij ontvangen ook groepen collega’s die een maatschappelijk verantwoord bedrijfsuitje willen organiseren. Daarnaast ontvangen wij ook gasten die komen uit pure nieuwsgierigheid.'

Waarom is dat stukje bewustwording zo belangrijk? Merken jullie dat mensen zonder visuele beperking bepaalde vooroordelen hebben over blinden? Worden zij bijvoorbeeld in een bepaald hokje gestopt? 
'Helaas wel. Er zijn nog vaak mensen die aarzeling hebben over hoe ze moeten communiceren met blinden. Zij gaan bijvoorbeeld harder praten, terwijl blinden niet doof zijn. Ook maken wij mee dat wanneer blinden gaan winkelen de verkoper niet tegen hen praat, maar met de begeleider. Blinden zijn zelfstandige én talentvolle mensen en die boodschap willen wij verspreiden.'

Hoe reageren blinden op dit concept? 
'Een groepje blinde mensen is echt betrokken bij het diner. Zij vinden het mooi om op deze manier een stukje bewustwording te kweken. Soms vinden blinden dat je een visuele beperking niet kunt nabootsen en dat er geen gezellige activiteit van gemaakt moet worden. Uiteraard zijn er verschillende meningen hierover. Wij willen op deze manier triggeren en onze maatschappelijke boodschap en opdracht overdragen.'

En tot op welke hoogte waren die blinden dan betrokken tijdens het diner? 
'Het belangrijkste is dat het maatschappelijke doel bereikt wordt door onze boodschap over te dragen. Terwijl de gasten in volledige duisternis culinaire verrassingen krijgen opgediend is er ook een blinde aanwezig om een ervaringsverhaal te vertellen. Tijdens het nagerecht gaat de ervaringsdeskundige langs de tafels en de gasten kunnen dan hun vragen stellen.'

Hoe reageren de gasten op deze verhalen van een blinde vrijwilliger? 
'Heel positief! We merken dat de gasten meer respect krijgen voor blinden. De meeste gasten verwachten namelijk niet hoe vermoeiend het is als er een zintuig uitvalt. Al je dagelijkse activiteiten kosten meer energie, omdat je zo afhankelijk wordt van je andere zintuigen. Wanneer het licht dan weer aangaat hoor ik vaak de gasten zeggen: ‘Ah wat fijn, het licht is weer aan’. Ik vind dat altijd lastig, want er staat altijd iemand bij voor wie het licht nooit meer aangaat. Maar dit is de realiteit waar ook wij mee moeten leren omgaan.'

Dit is een boodschap naar goedziende mensen toe, maar jullie willen hiermee ook blinden bereiken en hen laten kennismaken met Bartiméus Beleving. Is dit daarnaast ook een boodschap naar Nederland in zijn geheel? 
'Jazeker. Wij proberen landelijk bereik en bekendheid te krijgen. Er moet nog heel wat veranderen qua inclusieve samenleving in Nederland. In een inclusieve samenleving kunnen mensen met een beperking precies dezelfde dingen doen als mensen zonder beperking. Het VN-verdrag in Nederland geeft bijvoorbeeld aan dat alles voor iedereen toegankelijk moet zijn en dat is het simpel gezegd gewoon nog niet. Soms ontvangen we bijvoorbeeld deelnemers vanuit een gemeente in ons restaurant en dan doen we uiteraard extra ons best om onze boodschap over te dragen. Want gemeentes kunnen daadwerkelijk iets betekenen voor mensen die blind of slechtziend zijn.'

Wat zijn de toekomstplannen van Dineren in het Donker? 
'Inmiddels denken wij na over hoe we ons belevingsprogramma kunnen verbeteren. Dineren in het Donker blijft zeker bestaan, maar er is zeker ruimte voor andere activiteiten. Maatschappelijk ondernemen groeit en mensen vinden het steeds belangrijker om iets voor de samenleving te doen. Met die gedachte willen wij ook blijven ondernemen en van betekenis zijn.'

Meer info is te vinden op bartimeus.nl/beleving

Bron: School voor Journalistiek, Sara van Hees.