iPad in het onderwijs

Visueel beperkten maken veel gebruik van technische hulpmiddelen om te leren, te werken en in hun vrije tijd. Communiceren via e-mail, MSN, Hyves of Facebook, het lezen of beluisteren van boeken en het maken van bestanden.

Leerlingen op de Bartiméus Onderwijsinstelling leren al jong omgaan met deze ICT mogelijkheden en de hulpmiddelen die nodig zijn. In het verleden waren het bijna uitsluitend Microsoft producten die door mensen met een visuele beperking konden worden gebruikt, nu worden de Apple producten steeds beter toegankelijk en populair. Zoals de iPhone, iPad, iMac en MacBook. Een toegankelijkheidsprogramma zit in deze producten al ingebouwd als je ze aanschaft waardoor ze direct door visueel beperkten te gebruiken zijn.

De interface van de iPad wordt bediend door aanraken van het scherm, maar dan wel op de juiste plaats en op de juiste manier. Er zijn veel verschillende wijzen van aanraken zoals het tweemaal of driemaal met één, twee of drie vingers tikken en het slepen met één, twee, drie of zelfs vier vingers. Er is ook een draaibeweging waarmee je een draaiknop simuleert en waarmee je verschillende instellingen kunt maken. Door een doordacht interface ontwerp is het aantal bedieningsobjecten op een scherm beperkt en dit komt de bedienbaarheid, ook voor visueel beperkten, ten goede.
Blinde computergebruikers werken met toetsen en toetscombinaties om de programmafocus te verplaatsen en acties op de juiste plaats in een programma uit te voeren. Hoewel er bij een training aandacht zal zijn voor het totaal concept van een programma, kan dit leiden tot het enkel onthouden van veel 'toets-routes', alle toetsaanslagen om een bepaalde activiteit uit te voeren, zonder een ruimtelijk begrip van de user interface te hebben. Voor het bedienen van de iPad door middel van het touchscreen moet de gebruiker ruimtelijk begrip hebben om de juiste plaatsen op het scherm te vinden. De eerste iPad gebruikservaringen van de blinde leerlingen zijn erg positief. De vele aanraakbewegingen blijken ook voor hen intuïtief te zijn. Daarbij is de snelheid nog niet als die van het bedienen van een fysiek toetsenbord, maar door het beperkte aantal bedieningsobjecten per scherm wel efficiënt. Het is echter te hopen dat ontwikkelaars van 'apps', de applicaties die op de Apple producten kunnen worden gebruikt, de VoiceOver bediening zullen inbouwen in hun producten en dat zij een standaard en consistent bedieningsprotocol voor hun apps zullen gaan volgen om nieuwe applicaties 'sneller onder de vingers te krijgen'.

Ook de slechtziende leerlingen konden met de iPad aan de slag en met name ervaren hoe het is om op de iPad een boek te lezen. Er zijn al veel eReaders op de markt waarop je een boek kunt lezen en de iPad is een mogelijkheid die daaraan wordt toegevoegd.
Er is echter wel een groot verschil in schermtechniek die wordt gebruikt voor een eReader en een iPad. Voor het lezen van een eReader display maak je gebruik van omgevingslicht dat op het display valt en bij een iPad zijn het lampjes of een aantal leds achter het scherm die voor licht en dus het contrast zorgt. In dat opzicht is de iPad te vergelijken met een TFT monitor van een pc of laptop. Het contrast van tekst op een achtergrond is op een iPad dan ook beter naar eigen wensen goed in te stellen. Er zijn al veel verschillende Reader apps beschikbaar voor de iPad. Readers om PDF, eBook en andere bestandsformaten te lezen, maar ook om daarbij zelf het lettertype, de font grootte en de kleuren in te stellen. Als je daarbij ook nog bedenkt dat de iPad groter is dan de meeste eReader dan is duidelijk dat de iPad ook voor de slechtziende leerlingen veel mogelijkheden te bieden heeft.

Zie ook: video Blinde leerling aan de slag met de iPad